Sprawne ciało równa się sprawny umysł na długo!

Ludzki mózg kurczy się z wiekiem, ale ostatnie badania wskazują, że jest on również zdolny do niezwykłej plastyczności, nawet w późnym wieku. Wielu  naukowców podkreśla, jak ważne są ćwiczenia nie tylko dla ciała, ale przede wszystkim dla naszego mózgu. Co wiemy na ten temat? Czy faktycznie aktywność fizyczna wpływa korzystnie nie tylko na nasze ciało, ale także na umysł?

Naukowcy nie mają najmniejszej wątpliwości, że takie formy ruchu jak pływanie, bieganie, jazda na rowerze i inne aktywności o charakterze aerobowym (wysiłek tlenowy) zmniejszają ryzyko zachorowania na wiele schorzeń cywilizacyjnych – takich jak cukrzyca czy choroby układu krążenia – ale także sprawiają, że mózg lepiej pracuje! Badacze podkreślają, że ćwiczenia zwiększające aktywizację układu krążenia jednocześnie powodują lepsze utlenienie mózgu i sprawniejsze dostarczenie substancji odżywczych do komórek mózgowych.

Zobacz: Aktywność fizyczna i jej wpływ na mózg

W najnowszych opracowaniach naukowych czytamy, że pod wpływem stymulacji, jaką daje  aktywność fizyczna w postaci 3-miesięcznego treningu tlenowego ludzki mózg wytwarza nowe neurony i komórki nerwowe. Co ważne, nowe komórki pojawiają się w tzw. zakręcie zębatym hipokampa, czyli w obszarze, który jest odpowiedzialny za procesy poznawcze, pamięć, uczenie się, skupienie i podzielność uwagi, a także wspomnienia czy też emocje.

Naukowcy wskazują, że podczas szybszego marszu, marszobiegu czy biegania, a także ćwiczeń gimnastycznych nasz mózg zaczyna produkować większą ilość neurohormonów pełniących rolę sygnałów informacyjnych pomiędzy układem nerwowym a układem wewnątrzwydzielniczym. Taka czynność wpływa na lepszy przepływ „informacji” między poszczególnymi układami naszego organizmu powodując prawidłowe jego funkcjonowanie na dłużej.

 

Czy ćwiczenia fizyczne w starszym wieku poprawiają pamięć i funkcję hipokampa?

Wśród wielu badań dotyczących wpływu aktywności fizycznej na nasz mózg, procesy poznawcze, czy zapamiętywanie szczególnie ważne wnioski wynikają z obserwacji dotyczących osób starszych. Okazało się, że nie tylko u osób młodych widoczny jest korzystny wpływ ruchu. Ćwiczenia mogą bowiem przenosić działania ochronne nawet jeśli zostały podjęte już po okresie wieku średniego. Aktywność fizyczna osób starszych – o charakterze umiarkowanych wysiłków niepowodujących nadmiernego obciążenia organizmu, a podejmowana systematycznie – wpływa korzystnie na dotlenienie mózgu i, jak wskazują niektóre badania, spowalnia procesy starzenia oraz postępowanie degeneracji układu nerwowego. Porównując aktywnych seniorów – biorących udział w zajęciach sprawnościowych o charakterze tlenowym – do rówieśników o siedzącym trybie życia, wykazano lepsze wyniki w testach pamięciowych i rozwiązywaniu zadań z logiki u osób aktywnych.

Nasz mózg potrzebuje zatem takich bodźców w postaci ruchu, aby jak najdłuższej sprawnie funkcjonować, utrzymywać procesy pamięciowe i koncentracji na jak najwyższym poziomie. Starzenie aktywne oznacza nie tylko sprawne ciało, ale także sprawny umysł na długie lata!

 

Czytaj więcej:

Aktywność fizyczna w profilaktyce chorób wieku starszego

O czym warto pamiętać w zajęciach ruchowych seniorów?

Codzienny ruch a sprawność funkcjonalna seniorek

Sekret długowiecznych

Infografika do pobrania: Jak się nawadniać w trakcie aktywności fizycznej

 

1. Erickson KI, Miller DL, Weinstein AM, Akl SL, Banducci SE. Physical activity and brain plasticity in late adulthood:a conceptual review. Ageing Res. 2012;4:34-47,

2. Van Praag H, Shubert T, Zhao C, Gage FH. Exercise enhances learning and hippocamp al neurogenesis in aged mice. J Neurosci. 2005;25:8680- 8685,

3. Duzel E., van Praag H.,  Sendtner M. Can physical exercise in old age improve memory and hippocampal function? BRAIN 2016: 139; 662–673.