Quizy dotyczące zasad racjonalnego żywienia Powrót

Quiz I - poziom łatwy

Zaznacz poprawną odpowiedź klikając prawda lub fałsz

Pytanie / 15

Osoby po 65. roku życia potrzebują tych samych składników pokarmowych (mikro- i makroelementów) co osoby młode, tylko w innej ilości

Jest to absolutna prawda. Niezależnie od wieku, każdy z nas potrzebuje tych samych składników odżywczych, ale w różnej ilości. Więcej na ten temat piszemy tutaj.

Osteoporoza to choroba kości polegająca na stopniowym ubytku masy kości szkieletu

Zgadza się. Wraz z wiekiem nasze kości ulegają osłabieniu, szybciej tracą gęstość, stając się bardzo kruche. Łatwiej również  o upadek. Dlatego tak niezmiernie ważne jest przyjmowanie odpowiedniej ilości wapnia w diecie (mleko, kefiry, maślanki, jogurty naturalne, rośliny strączkowe itd.) oraz regularna aktywność fizyczna zapewniająca ich stabilizację i ogólne wzmocnienie. Czasami warto dodatkowo wspomóc się suplementami wapnia – tylko pamiętaj, takie kroki podejmuj świadomie, korzystając z pomocy lekarza pierwszego kontaktu.

Działanie leków jest takie same niezależnie od wieku człowieka

Młodszy organizm łatwiej przyswaja i wykorzystuje niektóre substancje odżywcze w porównaniu z organizmem osoby starszej.  Zaburzone wchłanianie leków może wynikać np. z powodu zbyt małej kwasowości soku żołądkowego, która spada wraz z wiekiem, czy obniżoną ilością wody (zwykle mniejszą) w organizmie oraz mniejszą tzw. beztłuszczową masą ciała w porównaniu do osób młodych. Ponadto, praca podstawowych narządów (wątroby, nerek) jest słabsza w podeszłym wieku, a to z kolei wpływa na proces usuwania z organizmu nie tylko leków, lecz także ich niekorzystnych produktów rozkładu.

Głównym napojem w diecie osoby starszej powinna być herbata

Zdecydowanie nieprawda! Uniwersalnym płynem w diecie osoby starszej powinna być woda! Pamiętaj, że woda to królowa życia. W organizmie seniora znajduje się aż 10-15% mniej wody niż w ciele osoby dorosłej. Niedobór wody może być bardzo niebezpieczny – począwszy od przewlekłego uczucia zmęczenia, skurczów mięśni, aż do osłabienia koncentracji. Nieprawidłowe nawodnienie organizmu zwiększa również ryzyko urazów i udaru głowy!

Osoby cierpiące na nadciśnienie tętnicze powinny ograniczyć spożycie soli kuchennej

Oczywicie, że tak! Sól jest niezbędna do życia i dla utrzymania dobrego stanu zdrowia. Niestety przesalanie potraw i dodatkowo spożywanie produktów zawierających znaczne ilości soli kuchennej powoduje, że Polacy potrafią przekroczyć dozwoloną dawkę sodu nawet 3-krotnie niż zalecają specjaliści! Osoby ze stwierdzonym nadciśnieniem tętniczym są dodatkowo grupą zwiększonego ryzyka, ponieważ łatwiej u nich o zawał serca, czy udar mózgu. Sól wchłania się do krwi, wiążąc ze sobą dużą ilość wody – w tętnicach robi się „za ciasno” – powodując szybki wzrost ciśnienia. Kontroluj ilość spożywanej soli w diecie! 

Mleko i produkty mleczne to najlepsze źródło wapnia – niezbędnego składnika mineralnego zmniejszającego ryzyko wystąpienia osteoporozy u osób starszych

Prawda! Najłatwiej dostępne źródło dobrze przyswajalnego wapnia znajduje się właśnie w mleku i jego przetworach. W mediach możesz usłyszeć teorię, że mleko szkodzi osobom starszym –  to nieprawda. Pamiętaj o codziennym spożywaniu mleka i produktów mlecznych.

Gruszki nie są wskazane dla osób cierpiących na cukrzycę typu 2

To nieprawda. W przypadku osób cierpiących na cukrzycę typu 2 ważne jest spożywanie produktów o niskim indeksie glikemicznym (IG). Gruszki, mimo tego że są słodkie, mają niski indeks glikemiczny! Jeśli jesteś cukrzykiem – pamiętaj, że najkorzystniejsze dla Ciebie będzie spożywanie produktów o niskim IG, aby utrzymać poziom cukru na właściwym poziomie. 

W walce z zaparciami poleca się spożywanie otrąb pszennych, płatków owsianych, siemienia lnianego, pieczywa razowego oraz wypijanie dużej ilości wody w ciągu dnia

Tak. Zaparcia, czyli problem z wypróżnianiem dotyka 20% populacji. Często seniorzy lekceważą ten problem, a niesłusznie! Konsekwencją częstych zatwardzeń coraz częściej bywa rak jelita grubego. Jak się chronić? Pamiętaj o błonniku pokarmowym, która wspomaga pracę jelit. Znajdziesz go głównie w produktach z pełnego ziarna – otrębach, płatkach owsianych, siemieniu lnianym, czy ryżu brązowym. Pamiętaj także, aby błonnik pracował prawidłowo, potrzebna jest woda! Spożywaj błonnik i dbaj o odpowiednie nawodnienie organizmu!

Sport/ aktywność fizyczna nie jest wskazana dla osób starszych

Aktywność fizyczna nie jest wskazana dla osób, które mają problemy z poruszaniem się, przebyły poważne operacje i nie mogą wykonywać intensywniejszego wysiłku, bądź takie mają wskazania od lekarza prowadzącego. Każda, nawet najmniejsza forma aktywności fizycznej, jak np. 30 min spacer, czy nordic walking, jest korzystna dla osoby w podeszłym wieku. Brak aktywności fizycznej przyspiesza proces starzenia i zwiększa prawdopodobieństwo pojawienia się chorób, takich jak nadciśnienie, osteoporoza, miażdżyca, choroba niedokrwienna serca, czy cukrzyca. Ruch spowalnia naturalne procesy starzenia się organizmu, a systematyczna aktywność fizyczna przeciwdziała mechanicznemu słabnięciu kości, obniża ryzyko złamań, stabilizuje poziom cukru we krwi, a także chroni przed nadmierną masą ciała!

Zajęcia na basenie to świetne rozwiązanie dla osób cierpiących na artretyzm, osteoporozę czy osób z nadwagą

Prawda! Zajęcia w wodzie są doskonałym rozwiązaniem dla osób mających problem z układem ruchu – wykonywanie ćwiczeń w wodzie nie obciąża tak mocno stawów i kręgosłupa jak zajęcia tradycyjne. Zaletą zajęć na basenie dla osób w podeszłym wieku jest również zdecydowanie mniejsze ryzyko urazu. Ewentualne kontuzje są skutecznie amortyzowane przez wodę. Pamiętaj, zawsze rozpoczynaj zajęcia w wodzie rozgrzewką!

Zajęcia na basenie (aqua aerobic) nie jest wskazane dla wszystkich seniorów

To prawda, zajęcia w wodzie niosą wiele korzyści, nie są jednak wskazane dla osób z nadciśnieniem tętniczym, czy chorobami serca. Styl pływania, intensywność i czas przerw powinien być dostosowany do indywidualnych możliwości. Nadmierne obciążenie organizmu w wyniku wysiłku fizycznego może doprowadzić do niewydolności nieprzystosowanego organizmu, a to z kolei może skończyć się tragedią. Zapamiętaj, że najbezpieczniej będzie, jeśli rodzaj aktywności fizycznej dobierzesz wspólnie w konsultacji ze swoim lekarzem!

W każdym posiłku osoby starszej powinny znaleźć się warzywa!

Jest to całkoita prawda! Warzywa to cenne źródło witamin i składników mineralnych! Nie istnieje jakiekolwiek warzywo, które dostarcza kompleksowego zestawu wszystkich wartościowych składników odżywczych, dlatego też ważne jest, abyś  jadł możliwie często różnorodne warzywa!  Źródłem najcenniejszych substancji odżywczych są warzywa o czerwonym zabarwieniu (bogactwo karotenoidów), jak np. pomidor, papryka, buraki. Oczywiście nie zapominaj o ciemnozielonych warzywach liściastych (kapusta, brokuł),  czy żółtych (kalafior) lub pomarańczowych (dynia) warzywach na talerzu. Urozmaicaj swoje posiłki każdego dnia!

Zdrowe tłuszcze, które powinny przeważać w naszym codziennym jadłospisie, to tłuszcze pochodzenia roślinnego (oliwa z oliwek, olej lniany, olej rzepakowy, olej sojowy), a ograniczeniu powinny ulec tłuszcze pochodzenia zwierzęcego (smalec, masło, mięso)

Prawda. Tłuszcz tłuszczowi n i e r ó w n y! Oleje roślinne to wciąż niedocenione źródło wartościowych składników odżywczych w diecie Polaków. Niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe zawarte w olejach roślinnych przyczyniają się do wyrównania glikemii, zapobiegają nadwadze, chronią plamkę żółtą oka przed utlenieniem, a tym samym przed rozwojem zaćmy, i obniżają poziom cholesterolu LDL i triglicerydów. Zamień smarowanie pieczywa na pół łyżeczki oleju lnianego, a jeden dzień w tygodniu przeznacz na dzień bez mięsa.

W jadłospisie seniora, ryba powinna znaleźć się przynajmniej raz w tygodniu

Prawda, prawda i jeszcze raz prawda. Świadomość korzystnego wpływu spożywania ryb zwiększa się z biegiem czasu, wciąż jest jednak ono niskie. Badanie uczonych z Centrum Medycznego w Pittsburghu dowodzi, że spożywanie ryb przynajmniej raz w tygodniu zmniejsza ryzyko wystąpienia choroby Alzheimera. Co było w tym badaniu istotne i jest korzystne na co dzień z punktu żywieniowego – ryby najlepiej spożywać pieczone lub gotowane na parze. 

Za nadmierną masę ciała i otyłość odpowiedzialne są głównie geny

Odpowiedź brzmi: nie! Nadwaga i otyłość to zazwyczaj efekt nieprawidłowych nawyków żywieniowych i niskiej aktywności fizycznej. Predyspozycje genetyczne nadmiernej masy ciała (otyłość wrodzona) stanowią mniejszy odsetek przypadków niż otyłość nabyta. Nasz styl życia, wybór właściwych produktów spożywczych, umiejętność radzenia sobie ze stresem, podejście do aktywności fizycznej, to wszystko wpływa na rozwój nadmiernej masy ciała.