Piramida Zdrowego Żywienia i Aktywności Fizycznej dla osób w wieku starszym

Piramida Zdrowego Żywienia i Aktywności Fizycznej dla osób w wieku starszym stanowi najprostsze i najkrótsze ogólne przedstawienie kompleksowej idei żywienia, której realizacja daje szansę na aktywne i zdrowe starzenie.

Wcześniej zostały opracowane w formie piramid zalecenia dotyczące zdrowego żywienia i aktywności fizycznej dla osób dorosłych oraz dzieci i młodzieży. Piramidę dla osób w wieku starszym opracowano po raz pierwszy. Jest ona przedstawiona w podobny sposób jak dwie wcześniejsze piramidy, uwzględnia jednak specyficzne potrzeby osób starszych.

Piramida kierowana jest do osób w wieku starszym w celu zachowania dobrego stanu zdrowia. U wielu osób z chorobami przewlekłymi (otyłość, cukrzyca typu 2, choroba niedokrwienna serca, nadciśnienie, osteoporoza) konieczna może być modyfikacja proponowanych zaleceń w porozumieniu z lekarzem i dietetykiem.

U podstaw części żywieniowej Piramidy znajdują się nie tylko warzywa i owoce, ale również woda, co podkreśla konieczność zwrócenia szczególnej uwagi na regularne picie odpowiedniej ilości płynów. Równie ważne jest spożywanie w odpowiednich ilościach i z odpowiednią częstotliwością warzyw i owoców, które częściowo można zastąpić sokami.

Na kolejnych piętrach Piramidy znajdują się produkty zbożowe oraz produkty mleczne. Osoby starsze powinny spożywać więcej produktów mlecznych niż dorośli w młodszym wieku. Szczególnie polecane są dla nich fermentowane napoje mleczne i białe sery.

Najwyższe piętra Piramidy wskazują, że w diecie osób w wieku starszym z produktów będących cennym źródłem białka (obok produktów mlecznych) powinny znaleźć się ryby, jaja, chude mięso, a czasem również nasiona rośli strączkowych. Natomiast z tłuszczów polecane są oleje roślinne.

Boczna ściana Piramidy wskazuje, że osoby starsze obok wody powinny uwzględnić w swojej diecie herbatę i kawę. Zaleca się, żeby unikały cukru i soli, a do potraw dodawały zioła.

Podstawa Piramidy dedykowana jest aktywności fizycznej. Osoby starsze powinny przeznaczyć na aktywność fizyczną przynajmniej 150 minut tygodniowo. Nawet osoby o upośledzonej mobilności powinny być aktywne, na tyle, na ile pozwala im na to stan zdrowia i warunki. Podstawą zachowania dobrego stanu zdrowia w tym wieku jest również zaangażowanie w działalność społeczną i włączenie się w życie rodzinne.

W towarzyszących Piramidzie zaleceniach podkreślono ponadto potrzebę regularnego spożywania posiłków, nieco częściej niż w młodszym wieku. Szczególnie ważne jest przestrzeganie zalecenia dotyczącego nie spożywania alkoholu, m.in. ze względu na jego interakcje z lekami, mogące stanowić zagrożenie dla zdrowia, a nawet życia.

Po raz pierwszy w zaleceniach znalazło się wskazanie dotyczące suplementacji. Ze względu na mniejszą wydolność organizmu w wieku starszym do produkcji witaminy D w skórze i częste występowanie jej niedoboru, zalecono przyjmowanie preparatów witaminy D przez cały rok.

Obok związanych z Piramidą 10 Zasad Zdrowego Żywienia opracowano również 10 dodatkowych praktycznych zaleceń żywieniowych i stylu życia dla osób w wieku starszym. Podobne zalecenia nie były opracowywane dla innych grup ludności. Podkreślają one szczególne znaczenie niektórych elementów żywienia i stylu życia w wieku starszym i powinny ułatwić stosowanie najważniejszych zaleceń w praktyce.

W zaleceniach tych znalazły się m.in. porady dotyczące sposobu spożywania posiłków i ich formy, picia płynów, przyjmowania suplementów diety, unikania interakcji żywności i suplementów z lekami, dbania o aktywność fizyczną oraz utrzymywania kontaktów rodzinnych i społecznych.